Człowiek

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy rodzaju biologicznego. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Człowiek
Okres istnienia: 2.5–0 mln lat temu
Human.png
Ilustracja mężczyzny i kobiety Homo sapiens sapiens z zasobów misji Pioneer 10 oraz Pioneer 11
Systematyka
Domena eukarioty
Królestwo zwierzęta
Podkrólestwo tkankowce
Nadtyp wtórouste
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Infratyp żuchwowce
Nadgromada czworonogie
Gromada ssaki
Podgromada ssaki właściwe
Szczep łożyskowce
Nadrząd Euarchonta
Rząd naczelne
Podrząd Haplorrhini
Infrarząd antropoidy
Parvordo małpy wąskonose
Nadrodzina małpy człekokształtne
Rodzina człowiekowate
Podrodzina Homininae
Plemię Hominini
Podplemię Hominina
Rodzaj człowiek
Nazwa systematyczna
Homo
Linnaeus, 1758
Systematyka w Wikispecies Systematyka w Wikispecies

Człowiek (łac. Homo) – rodzaj ssaków naczelnych z rodziny człowiekowatych (Hominidae).

Współcześnie występuje tylko jeden gatunek z tego rodzaju: człowiek rozumny (Homo sapiens).

Jeśli uzna się neandertalczyka (Homo sapiens neanderthalensis syn. H. neanderthalensis) za podgatunek człowieka rozumnego to obecnie występującą populację ludzi zalicza się do podgatunku człowiek współczesny (Homo sapiens sapiens). W 2003 roku na indonezyjskiej wyspie Flores odnaleziono kości nieznanego dotąd gatunku człowieka kopalnego, którego nazwano Homo floresiensis[1].

Mapa wczesnej migracji gatunku H. sapiens, opracowana dzięki badaniom mtDNA (numery odpowiadają tysiącom lat przed teraźniejszością)

Spis treści

[edytuj] Cechy

Jedną z cech odróżniających niektórych ludzi z tego rodzaju od innych zwierząt jest wrodzona zdolność do opanowania umiejętności przekazywania informacji za pomocą artykułowanych dźwięków i pisma, emocji i potrzeb wyższych również za pomocą muzyki instrumentalnej, śpiewu, tańca. Człowiek jest jedynym rodzajem na Ziemi, który dzięki przekazowi informacji pozagenetycznej wytworzył kulturę, a poprzez nią sztuczne środowisko, w którym żyje. Jest gatunkiem, który w najbardziej zaawansowany sposób potrafi zmieniać środowisko życia dla własnych potrzeb (antropopresja). Według współczesnej antropologii głównym czynnikiem pozwalającym człowiekowi na tworzenie świata kultury była i jest, o wiele bardziej niż u innych gatunków pofałdowana, kora mózgowa.

U osobników rodzaju Homo występuje (jak u większości ssaków) dymorfizm płciowy, przejawiający się m.in. tym, iż samce mają statystycznie większą masę ciała oraz wzrost od samic. U ludzi występują relacje zarówno monogamiczne jak i poligamiczne (tak poligynicznej jak i poliandrycznej). Na kształt tych relacji wpływa lokalna kultura społeczna. Współcześnie przeważają relacje monogamiczne, mniej liczne są relacje poligyniczne, najmniej liczne – poliandryczne.

Do szczególnych[potrzebne źródło] cech anatomicznych (występują u innych zwierząt) ludzi należy postawa wyprostowana i ograniczone owłosienie ciała, a także czerwień wargowa.

[edytuj] Systematyka

Systematyka rodzaju Homo jest dotąd nie ustalona, wiadomo jedynie, że w przeszłości występowało kilka gatunków, jednak co do ich ilości i stopnia ich pokrewieństwa nadal trwają spory.


Oto przedstawiciele:

Nazwa Szacowany okres występowania Obszar występowania Uwagi
Homo habilis 2,5–1,5 (lub do 1) mln lat temu jez. Turkana, Kenia, Etiopia uznano go za twórcę narzędzi kamiennych
Homo rudolfensis 2,4-1,8 mln lat temu jez. Turkana, Kenia
Homo georgicus 1,8–1,6 mln lat temu Gruzja
Homo ergaster 1,9–1,7 (lub do 1,25) mln lat temu Afryka wschodnia i południowa
Homo erectus 2 (lub 1,25)–0,3 mln lat temu Afryka, Azja, Europa potrafił wzniecać ogień; żył w społecznościach
Homo cepranensis 800-900tys lat temu Włochy znany z jednego znaleziska datowanego na 900-800 tys. lat
Homo antecessor 800–350 tys. lat temu Hiszpania
Homo heidelbergensis 600–250 tys. lat temu Europa, Afryka, Chiny
Homo neanderthalensis 230–30 tys. lat temu Europa, zachodnia Azja
Homo rhodesiensis 300–120 tys. lat temu Zambia
Homo sapiens sapiens od 250 tys. – nadal cały świat
Homo sapiens idaltu 160 tys. lat temu Etiopia
Homo floresiensis 100-12 tys. lat temu Indonezja

[edytuj] Liczby

Obecnie Ziemię zamieszkuje ponad 6 mld ludzi, całkowitą liczbę dotychczas żyjących od roku 40.000 p.n.e. do dziś szacuje się na 60 miliardów[2].

[edytuj] Zobacz też

[edytuj] Linki zewnętrzne

  • aktualne drzewo genealogiczne Homo sapiens w artykule Hominid orator ("Wprost")
  • artykuł o wczesnych migracjach hominidów – Ucieczka z Afryki ("Wprost")

Przypisy

  1. Anthropologist Confirms 'Hobbit' Indeed A Separate Species (ang.). 29 stycznia 2007. [dostęp 8 grudnia 2009].
  2. Focus (magazyn popularnonaukowy), maj 2009, str.67.
Polska Branża Porno targi porno